۲۶ آذر, ۱۳۹۷

دیابت ، علائم و علل آن

  • 1 سال قبل
  • 0

دیابت

 

بیماری دیابت،علائم و علل آن

همانطور که می دانید گلوکز برای سلامتی بدن حیاتی است، زیرا منبع انرژی مهمی برای سلول هایی محسوب می شود که عضلات و بافت ها را تشکیل می دهند. همچنین، گلوکز منبع اصلی سوخت و تولید انرژی در مغز است.

 در همه ی انواع دیابت، گلوکز، بیش از حد نرمال در خون وجود دارد، گرچه علل آن ممکن است متفاوت باشد و این می تواند مشکلات جدی برای سلامتی فرد بوجود آورد.
دو نوع اصلی دیابت عبارتند از دیابت نوع ۱ و دیابت نوع ۲.
دیابت حاملگی که در دوران بارداری رخ می دهد و ممکن است پس از زایمان از بین برود. این نوع دیابت معمولا گذراست.خانم های مبتلا به دیابت حاملگی بعدا در معرض خطر ابتلا به دیابت نوع۲ هستند.

علائم دیابت
علائم دیابت به میزان قند خون فرد بستگی دارد. بعضی از افراد، مخصوصا افرادی که مبتلا به دیابت نوع ۲  هستند، ممکن است ابتدا علائم را تشخیص ندهند. در دیابت نوع ۱، علائم به سرعت در حال افزایش اند و رفته رفته شدیدتر می شود.
برخی از علائم و نشانه های دیابت نوع۱ عبارتند از:

گرسنگی شدید و افزایش اشتها

تشنگی شدید ، خشکی دهان و ادرار پی در پی

بی حسی یا سوزن سوزن شدن در پا

کاهش وزن غیرعادی، خستگی و بی حالی

مشکلات پوستی از قبیل خشکی پوست، عفونت های قارچی و باکتریایی که بر اساس گزارشات میزان آن در دخترها شایع تر از پسرهاست.

تاری دید

از دست دادن هوشیاری

از نشانه های دیابت نوع ۲ عبارتند از:
بی حسی یا سوزش دست و پا

تشنگی و پرنوشی

خستگی زیاد غیر قابل توجیه

پُرادراری

عفونت مکرر لثه، پوست و مثانه

تاری دید

زودرنجی و تحریک پذیری

عدم بهبودی زخم ها

 دیابت نوع ۱ ممکن است در هر سنی بروز کند، اما معمولا در دوران کودکی یا نوجوانی ظاهر می شود.
دیابت نوع ۲، نوع شایع تر آن است و می تواند در هر سنی رشد کند، هر چند که در افراد بالای ۴۰ سال نیز رایج تر است.

علل ابتلا به دیابت
 انسولین یک هورمون است که از غدد واقع در پشت و زیر معده (پانکراس) می آید. پانکراس انسولین را به جریان خون منتقل می کند. انسولین وارد خون شده و گلوکز را برای ورود به سلول ها فعال می کند. انسولین مقدار قند موجود در خون را کاهش می دهد.
گلوکز،منبع انرژی برای سلول هایی است که عضلات و دیگر بافت ها را تشکیل می دهند. گلوکز از دو منبع اصلی غذا و کبد می آید. گلوکز به جریان خون جذب می شود و با کمک انسولین وارد سلول ها می گردد.
 هنگامی که سطح گلوکز در بدن پایین است، کبد گلیکوژن ذخیره شده را به گلوکز تجزیه می کند تا سطح قند خون را در حد نرمال حفظ کند.

علت دقیق ابتلا به دیابت نوع۱ ناشناخته است.ممکن است یکی از دلایل این باشد که سیستم ایمنی فرد به سلول های تولید کننده انسولین  در پانکراس حمله کرده و آنها را از بین می برد و باعث کاهش ترشح انسولین می گردد. همین امر باعث می شود که گلوکز به سلول ها انتقال داده نشوند و میزان آن در خون افزایش یابد.
دیابت نوع ۱ نیز ممکن است به علت ترکیبی از عوامل ژنتیکی و  محیطی نیز ایجاد شود.

در دیابت نوع ۲، سلول ها به انسولین مقاوم می شوند و پانکراس قادر به تولید انسولین کافی برای غلبه بر این مقاومت نیست.گلوکز به جای ورود به سلول هایی که به انرژی نیاز دارند،در خون تجمع می یابند. همچنین ممکن است که عوامل ژنتیکی و محیطی در ایجاد دیابت نوع ۲ نیز نقش داشته باشد.داشتن اضافه وزن با پیشرفت دیابت نوع ۲ مرتبط است، اما همه افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ دارای اضافه وزن نیستند.

در دیابت حاملگی،جفت ،هورمون هایی را برای جنین ترشح می کند. این هورمون ها سلول ها را به انسولین مقاوم تر می کند. به طور معمول، پانکراس با تولید انسولین اضافی، سعی بر غلبه بر این مقاومت می کند‌. اما گاهی اوقات پانکراس این کار را متوقف کرده و  هنگامی که این اتفاق می افتد، گلوکز در خون تجمع می یابد و منجر به دیابت بارداری می شود.

عوامل زمینه ساز دیابت
عوامل زمینه ساز دیابت در ابتلا به دیابت نوع ۱  عبارتند از:
سابقه خانوادگی: اگر والدین یا خواهر و برادر، مبتلا به دیابت نوع ۱ باشند، خطر افزایش می یابد.

فاکتورهای محیطی: شرایطی مانند قرار گرفتن در معرض بیماری ویروسی ممکن است در دیابت نوع ۱ نیز نقش داشته باشد.
حضور سلول های سیستم ایمنی بدن (آنتی بادی ها): گاهی اوقات اعضای خانواده افراد مبتلا به دیابت نوع ۱ برای وجود آنتی بادی های دیابتی آزمایش می شوند. اگر فرد این آنتی بادی ها را دارا باشد، احتمال ابتلا به دیابت نوع ۱ در او افزایش می یابد.
 فاکتورهای غذایی :شامل مصرف کم ویتامین D که میتواند احتمال ابتلای فرد به دیابت را افزایش دهد. هیچ کدام از این عوامل به طور مستقیم به دیابت نوع ۱ منجر نمی شود.
جغرافیا :بعضی از کشورها مانند فنلاند و سوئد میزان بالای دیابت نوع ۱ را در خود دارند.

عوامل زمینه ساز ابتلا به دیابت نوع ۲ عبارتند از:
 وزن:عدم فعالیت باعث افزایش وزن شده و این خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ را در افراد افزایش می دهد. فعالیت بدنی کمک می کند تا وزن کنترل شده و بدن از گلوکز به عنوان منبع انرژی استفاده کند و سلول ها را نسبت به انسولین حساس تر می کند.
سابقه خانوادگی: اگر یکی از والدین یا خواهر و برادر در خانواده ، مبتلا به دیابت نوع ۲ باشد خطر ابتلا به آن در دیگر افراد افزایش می یابد.
نژاد:اگر چه مشخص نیست که چرا برخی از نژادها، از جمله سیاه پوستان، اسپانیایی ها، سرخپوستان آمریکایی و آسیایی آمریکایی ها، در معرض خطر بیشتری هستند.
سن:با افزایش سن خطر ابتلا به این نوع دیابت افزایش می یابد. این ممکن است به این دلیل است که فرد تمایل کمتری به فعالیت و ورزش دارد و  توده ی عضلانی در فرد کاهش می یابد.
 دیابت نوع ۲ نیز به طور چشمگیری در میان کودکان، نوجوانان و جوانان افزایش یافته است.

 عوامل زمینه ساز در دیابت حاملگی عبارتند از:
 سن:زنان بالای ۲۵ سال در معرض خطر بیشتری قرار دارند. سابقه ی خانوادگی: اگر یک عضو خانواده نزدیک، مانند یکی از والدین یا خواهر و برادر، دارای دیابت نوع ۲ باشند، خطر ابتلا را افزایش میدهد.
وزن:داشتن اضافه وزن قبل از بارداری خطر را در فرد افزایش می دهد.
نژاد: به دلایلی که روشن نیست، زنان سیاهپوست، اسپانیایی، آمریکایی هندی یا آسیایی احتمال بیشتری دارند که دیابت بارداری را تجربه کنند.

درمان دارویی دیابت و داروهای مخصوص بیماران دیابتی

در بسیاری از موارد پزشک برای کنترل و کاهش بیماری دیابت از داروهای ساخته شده در طب مدرن استفاده می کند که با انها آشنا می شوید .

بی گوانیدها(Biguanides  )

متفورمین (Metformin  ) تنها داروی این دسته است.متفورمین مقاومت بدن به انسولین را کاهش  می دهد وهمچنین تولید گلوکز توسط کبد را مهار می کند. متفورمین جذب گلوکز را در دستگاه گوارش کاهش می دهد.

سولفونیل اوره ها (Sulfonylureas )

سولفونیل اوره ها با تحریک آزاد شدن انسولین از سلول های بتا پانکراس باعث پایین آمدن قند خون می شوند و در کنترل قند خون ناشتا بسیار مؤثرند و از این رو باعث خطر کاهش قند خون (hypoglycemia   ) می شوند.

تیازولیدین دیون ها (Thiazolidinediones)

داروهای این دسته مقاومت بدن نسبت به انسولین را کاهش می دهند که عبارتند از :پیوگلیتازون( pioglitazone)  و روزیگلیتازون (Rosiglitazone)

مگلیتینایدها (Meglitinides)

داروهای این دسته شبیه سولفونیل اوره ها بوده و باعث ترشح انسولین از پانکراس می شوند .گرچه آنها کوتاه اثر هستند (short – acting)اما ، باعث خطر کاهش قندخون نمی شوند . داروهای این دسته شامل رپاگلیناید (Repaglinide)و ناتگلیناید (Nateglinide)است.

مهارکننده های دی پپتیدیل پپتیداز (Dipeptidylpeptidase inhibitors)

این دسته دارویی جدیداً توسط FDAتایید شده است و در حال حاضر تنها داروی سیتاگلیپتین (Sitagliptin)یا (Januvia)در این دسته قرار می گیرد . این دارو با مهار آنزیم ۴-DPPباعث ترشح انسولین در یک مدت طولانی بعد از غذا می شود و در نتیجه قندخون پایین می آید .

مهار کننده های آلفا گلوکوزیداز (glucosidase inhibitors Alpha)

داروهای این دسته جذب گلوکز موجود در مواد غذاییرا در دستگاه گوارش به تاخیر می اندازد.این داروها برای کاهش قندخون بعد از غذا استفاده شده و شامل آکاربوز (Acarbose)و میگلیتول (Miglitol)می باشند .

انسولین

همه افراد مبتلا به دیابت نوع اول و بعضی از افراد مبتلا به دیابت نوع دو انسولین مصرف می کنند . ۵ نوع انسولین وجود دارد که شامل انسولین سریع اثر ( Rapid – acting )،کوتاه اثر (Short – acting )  ،  متوسط اثر  ( Intermediate – acting)  ، طولانی اثر ( Long – acting)و ترکیبی ( Premixed )است .

داروها و قرص های مخصوص درمان دیابت یا مرض قند

ترکیب داروهای خوراکی دیابت (Combination oral diabetes drugs )

از آنجایی که داروها از طرق مختلف باعث کاهش قندخون می شوند ، گاهی برای افزایش تأثیر درمان ، آنها را با هم ترکیب می کنند .بیمارانی که در آغاز از یک دارو استفاده کرده اند، ممکن است در آینده برای کنترل قندخون خود به داروی دیگری نیاز داشته باشند . شواهد نشان داده اند که هنگامی که دو دارو با هم استفاده می شوند اثرات داروها افزایش می یابد .

Exenatid Incretin mimetic

این دارو مانند هورمون incretinدر بدن عمل می کند و باعث افزایش تولید انسولین و آهسته کردن تخریب آن می شود . در دیابت نوع دوم به تنهایی و یا همراه بامتفورمین استفاده می شود.

Premlintide Amylin analogues

این دارو مانند هورمون آمیلین (Amylin )در بدن عمل می کند و باعث افزایش تولید انسولین و آهسته تر کردن تخریب آن و در نتیجه منجر به کاهش تولید گلوکز توسط کبد و کاهش اشتها می شود .

 

توجه: داروهای معرفی شده صرفا جهت اطلاع بیشتر شما می باشند و بدون تجویز پزشک به هیچ عنوان هیچ دارویی را مصرف نکنید و حتما به پزشک مراجعه کنید، پزشک به شما داروهای مناسب با شرایط شما را تجویز خواهد کرد.

 

محقق و مترجم: مریم نعمتی زاده

منبع

 

 

قبلی «
بعدی »

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بستن این پنجره
بستن این پنجره